Seyranî Kampüsü’nde Özel Söyleşi
Seyrânî Araştırma Merkezi Müdürlüğü görevini 2021 yılındaki kuruluşundan bu yana 5 yıl boyunca sürdüren Doç. Dr. Fatih Balcı ile bir söyleşi gerçekleştirildi. Söyleşide merkezin kuruluş süreci, Sânihât-ı Seyrânî kitabının yeni çevirisinin akademik gerekçeleri ve Kayseri’nin 2027 Türk Dünyası Kültür Başkenti seçilmesindeki temel etmenler ile ilçelerin bu süreçteki kritik rolü detaylarıyla ele alındı.
DEVELİ / SEYRANİ KAMPÜSÜ – Kayseri Üniversitesi Develi Sosyal ve Beşerî Bilimler Fakültesi bünyesinde faaliyet gösteren Âşık Seyrânî Araştırma ve Uygulama Merkezi, 5 yıllık görev süresini geride bırakan Kurucu Müdür Doç. Dr. Fatih Balcı ile Develi’nin ve bölgenin kültür hafızasına ışık tutan önemli bir söyleşiye ev sahipliği yaptı.
Seyrânî Araştırma Merkezi'nin Kuruluşu ve Akademik Yayınlar
Hocam; Seyrânî Araştırma Merkezi ne zaman kuruldu ve bugüne kadar hangi çalışmalara imza attı?
Doç. Dr. Fatih Balcı:
"Kayseri Üniversitesi Develi Sosyal ve Beşerî Bilimler Fakültesi bünyesinde Âşık Seyrânî Araştırma ve Uygulama Merkezi 2021 yılında tarafımca kurulmuştur. Bu merkezde kuruluşundan bugüne Seyrânî ile ilgili bir kitap, bir kitap bölümü ve bir bildiri hazırlanmış ve yayınlanmıştır. Ahmet Hazım Bey’in Develili Seyrânî 'Sânihât-ı Seyrânî' adlı eserini Osmanlı Türkçesinden Türkiye Türkçesine çevirimini tamamlayıp yayınladık.
Âşık Seyrânî‘yi ön plana çıkaran en önemli özellikleri taşlama-hiciv ve tasavvuf üstadı olmasıdır. Gördüğü kamu kurum ve kuruluşlardaki yanlışlıkları, yöneticilerin yanlışlıklarını ve din adı altında yapılan yanlışlıkları keskin bir dille eleştirmiştir. Bunu yaparken de tabiri caizse gözünü budaktan sakınmamıştır.
Önerilerimiz: Seyrânî’yi günümüz dijital çağında filmler, çizgi filmler, müze ve Seyrânî Kültür Festivalleri gibi bir çok yönüyle daha tanınır ve görünür hale getirilmesidir."
Sânihât-ı Seyrânî Eserinin 2. Çevirisinin Akademik Gerekçesi
Sânihât-ı Seyrânî eserinin yeniden çevrilerek neşredilmesinin temel nedeni nedir?
Doç. Dr. Fatih Balcı:
"Türk şairlerin şiirlerinde sık sık başvurduğu âyet ve hadis iktibaslarına Seyrânî'de de rastlanmaktadır. Söz konusu iktibasların tercüme edilmeden halka sunulması, manasının bilinmediği kavram ve ifadelerin anlaşılamamasına neden olmaktadır. Şiirin muhtevasına doğrudan katkıda bulunan bu iktibasların tercümelerine yer verilmesi, eseri muteber ve anlaşılır hâle getirmektedir.
Burada maksadımız daha önce yayımlanan Sânihât-ı Seyrânî'nin tahkiri veya tezyifi değil, yanlış aktarılan kısımların yeniden ele alınması; Seyrânî'nin yayımlanan ilk şiirleri olması nedeniyle hak ettiği yeri bulmasıdır. Yayınlanan bu eser, bahsi geçen kusur ve eksiklikleri bertaraf etmek amacıyla yeniden neşredilmiştir."
Kayseri'nin 2027 Türk Dünyası Kültür Başkenti Seçilmesi ve İlçelerin Rolü
2027 Türk Dünyası Kültür Başkenti olarak Kayseri’nin seçilmesindeki en önemli etmenler nelerdir? Bu süreçte ilçelere düşen görevler neleri kapsıyor?
Doç. Dr. Fatih Balcı:
"Kayseri’nin köklü tarihi geçmişi ve bu köklü tarihi geçmişe bağlı olarak şehirde canlı yaşayan kültür unsurlarıdır. Kültür unsurları deyince aklımıza vakıfçılıktan işçiliklere, el sanatlarından müziğe kadar halkbilimi veya halk edebiyatı kapsamındaki unsurlar gelir. Türkistan ile Anadolu coğrafyasına taşıdığımız tüm kültürel unsurlarımızı dil, müzik, inanç, gelenek, tören ve gündelik yaşam pratiklerimizin sürekliliğinin canlı olarak devam ettiğini görünür hale getiririz.
Bu etkinliklerde ilçelerin katkısı ise; ilçelerin sahip olduğu özgün kültürel mirasının büyük organizasyonda sergilenmesidir. Böylelikle kültürel mirası korumak, Türk dünyası ile kültürel karşılaştırmalar yapmak, geleneği genç kuşaklara aktarmak ve geleneği koruma altına almak açısından önemi aşikardır. Teşekkür ediyorum."
Derleyen: Nezir Ötegen – 11.09.2026 / Develi